Online Read Free Novel
  • Home
  • Romance & Love
  • Fantasy
  • Science Fiction
  • Mystery & Detective
  • Thrillers & Crime
  • Actions & Adventure
  • History & Fiction
  • Horror
  • Western
  • Humor

    The Gododdin

    Page 7
    Prev Next


      Loyal soldiers rallied from Dinedyn,

      chosen men from every watchful land,

      against a mongrel host from England,

      nine score to one, and all about them

      herds of horses, silk garments, armour.

      In war, Gwaednerth guarded his glory.

      92

      Gosgordd Gododdin i ar rawn rhyn,

      Meirch eiliw eleirch a seirch gwehyn,

      Ac yng nghynnor llu lliwed ddisgyn

      Yn amwyn calledd a medd Eidyn.

      O gusyl Mynyddawg

      Trosasai ysgwydawr,

      Cwyddasai lafnawr

      Ar rannawr gwyn.

      Wy ceryn gon gwylaes ddisgyn,

      Ni phorthasan warth wŷr ni thechyn.

      Mynyddog

      92

      On shaggy horses white as swans,

      in the vanguard of a hostile band,

      Gododdin’s men, mounts close-harnessed,

      guarded the forest and Eidyn’s feast.

      At Mynyddog’s word shields were shaken,

      blades ripped pale cheeks.

      They raced to the attack,

      unfaltering, no turning back.

      93

      Neud eryfais fedd ar fy ngherdded,

      Gwinfaeth rhag Catraeth, yn un gwared.

      Pan laddai a’i lafnawr, anysgoged yn nhaer,

      Nid oedd wael men yd weled.

      Nid oedd hyll edellyll yn ymwared,

      Adwythig sgwydog, Madog Elfed.

      Madog Elfed

      93

      He downed his mead at a single draught

      before the war-path to Catraeth.

      When he wielded his sword, brutal

      in war, no one called him cruel.

      No grim ghost, his men defended,

      lethal soldier, Madog Elfed.

      94

      Pan ddêl i gyfranc

      Nid oedd hoedlddianc.

      Dialwr Aeron,

      Cyrchai aur geinion

      Arwrthiad Brython:

      Browys meirch Cynon.

      Cynon

      94

      No saving himself

      on the field of war,

      Aeron’s avenger.

      He attacked,

      gold-adorned charger,

      the Britons’ defender.

      Restive for the course,

      Cynon’s horses.

      95

      Ef lladdodd llu mawr

      Yng ngwerth ei adrawdd.

      Lladdodd mab Nwython

      O eurdorchogion

      Cant o dëyrnedd

      Hyd pan grybwyller.

      Bu gwell pryd pan aeth

      Can wŷr i Gatraeth.

      Oedd aillt ŵr gwinfaeth,

      Calon ehelaeth,

      Oedd gŵr llwyd heinif,

      Oedd llurig deinif,

      Oedd gyrth, oedd cuall,

      Ar gefn ei gafall.

      Ni wisgwys ym mhlymlwyd,

      Heinif ei wayw a’i sgwyd

      A’i gleddyf a’i gyllell,

      No Heinif ab Nwython

      Gŵr a fai well.

      Heinif

      95

      He slaughtered an army

      to earn his fame,

      the son of Nwython,

      gold-torqued war-man.

      Killed a hundred princes

      to gain glory

      and more on his return

      with Catraeth’s soldiers.

      Wine-fuelled, generous,

      a man’s man, impetuous,

      scatterer of the cuirass,

      astride his horse.

      No one stronger in action

      with spear and shield,

      with sword and blade,

      than Heinif son of Nwython.

      96

      Tra Merin Iddew, trylew yng nghad,

      Tri gwaeth ffrawdd ffrawddus lew,

      Bubon a woreu, bardew.

      Bubon

      96

      From over the sea of Iddew,

      in war, in courage,

      three times fiercer than a lion,

      Bubon’s deeds driven by rage.

      97

      Gnawd i ar ffysgiolin amddiffyn Gododdin

      Ym mlaen trin terydd rai,

      Gnawd yn llwrw alan buan byddai,

      Gnawd rhag teulu Dewr ef disgynnai,

      Gnawd mab Golystan, cyn ni bai gwledig

      Ei dad, yndewid a lafarai,

      Gnawd ar les Mynyddawg sgwydawr trai,

      Gnawd gwayw rhudd rhag udd Eidyn, Urfai.

      Urfai

      97

      Usually on a spirited horse, fighting for Gododdin,

      ahead of the bravest in the action.

      Usually hunting, swift on the deer’s track.

      Usually before the Deiron army he’d attack.

      Usually trusted, the word of the son of Golystan,

      though not a prince.

      Usually, for Mynyddawg, shields were shattered.

      Usually his spear was bloody, Urfai, lord of Eidyn.

      98

      Gweled ei lafnawr yn lliwed

      Yn cyfamwyn gâl galed,

      Rhag godwrf ei aesawr godeched,

      Techyn rhag Eidyn fre efrifed.

      Maint a gaffai ei law nid atgoriai ohonaw,

      Cwyr oedd arnaw a thaned.

      Cyndyniog, calchdrai, pan grynied gryniai,

      Nid adwanai, rywanai, rywaned.

      Oedd mynych gwedi cwyn i esgar ei gyflwyn,

      Oedd gwenwyn yd traethed.

      A chyn ei olo o dan dydwed daear

      Dyrllyddai Edar ei fedd yfed.

      Edar

      98

      In the host his sword was seen

      bucking the bitter foe.

      Men flew from the hill of Eidyn

      at his shield’s echo.

      Those he caught could not cut free

      of the wax and the fire.

      So he thrust, shield broken,

      struck and was stricken.

      His death was cruel.

      Before his burial

      beneath the earth,

      Edar earned his mead.

      99

      Ef gwant tra thrichant echasaf,

      Ef lladdai a pherfedd ac eithaf,

      Oedd gwiw ym mlaen llu llariaf,

      Goddolai o haid meirch y gaeaf.

      Gochorai brain du ar fur caer

      Cyn ni bai ef Arthur.

      Rhwng cyfnerthi yng nghlysur,

      Yng nghwnnor, gwernor Gwawrddur.

      Gwawrddur

      99

      Charging ahead of the three hundred

      he cut down the centre and the wing.

      Blazing ahead of the finest army,

      he gave horses from his winter herd.

      He fed ravens on the fortress wall

      though he was no Arthur.

      Among the strongest in the war,

      Gwawrddur, citadel.

      100

      Llithiesid adar ei adaf,

      Edysmygaf edeifniad,

      Eithiniad a rhwygiad:

      Ef gwisgws awr

      Yng nghynnor gawr,

      Yng nghynfaran edeifniad.

      Ballog, talgellog cad,

      Trydydd Engiriawl,

      Erlyniad gawr,

      Arth arwynawl, arwygiad.

      Gorfloddiad riallu,

      Erglywiad hirlu,

      Cain fu Gibno mab Gwengad.

      Cibno

      100

      He hand-fed the crows.

      I honour him, great lord,

      savage ravager.

      He wore gold

      in the front row

      in the war of heroes.

      Freckled fighter,

      third avenger,

      foe-hunter,

      wild bear,

      attacker,

      fierce saviour,

      the army’s honour won,

      Cibno the handsome,

      Gwendad’s son.

      Pais Dinogad

      Pais Dinogad, fraith fraith,

      O grwyn balaod ban wraith.

      Chwid, chwid, chwidogaith!

      Gochanwn, go
    chenyn wythgaith.

      Pan elai dy dad di i helia,

      Llath ar ei ysgwydd, llory yn ei law,

      Ef gelwi gŵn gogyhwg:

      ‘Giff, Gaff; daly, daly, dwg, dwg!’

      Ef lleddi bysg yng nghorwg

      Mal ban lladd llew llywiwg.

      Pan elai dy dad di i fynydd

      Dyddygai ef pen iwrch, pen gwythwch, pen hydd,

      Pen grugiar fraith o fynydd,

      Pen pysg o Raeadr Derwennydd.

      O’r sawl yd gyrhaeddai dy dad di â’i gigwain,

      O wythwch a llewyn a llwynain,

      Nid angai oll ni fai oradain.

      Dinogad’s Coat

      Dinogad’s coat is brindled brown,

      made of mottled marten skin.

      Chwid! Chwid! Whistle down!

      Eight slaves sing my refrain.

      When your Tada tramped the land,

      Spear on shoulder, club in hand,

      He called his swift dogs, ‘Giff! Gaff!

      Daly, daly, dwg, dwg! Riff! Raff!’

      From his coracle he’d spear

      fish as a lion kills a deer.

      When he scaled the mountain crag

      he’d bring a roebuck, boar or stag.

      He hunted on the mountain wall

      for freckled grouse, a doe, a deer,

      fish from Derwennydd waterfall.

      What your Tâd struck with his spear

      unless it flew would not get clear.

      About the Author

      Gillian Clarke lives in Ceredigion. She was National Poet of Wales (2008–2016) and was awarded the Queen’s Gold Medal for Poetry in 2010. Her prose works include a writer’s journal, At the Source (Carcanet, 2008), and her poetry collections include Selected Poems (Picador, 2016) and Zoology (Carcanet, 2017). A new collection of essays and a journal, Roots Home, is forthcoming from Carcanet.

      Copyright

      First published in 2021

      by Faber & Faber Ltd

      Bloomsbury House

      74–77 Great Russell Street

      London WC1B 3DA

      This ebook edition first published in 2021

      All rights reserved

      Translation and introduction © Gillian Clarke, 2021

      Jacket design by Faber

      Jacket image © Nik Keevil / Shutterstock

      The right of Gillian Clarke to be identified as author of this work has been asserted in accordance with Section 77 of the Copyright, Designs and Patents Act 1988

      This ebook is copyright material and must not be copied, reproduced, transferred, distributed, leased, licensed or publicly performed or used in any way except as specifically permitted in writing by the publishers, as allowed under the terms and conditions under which it was purchased or as strictly permitted by applicable copyright law. Any unauthorised distribution or use of this text may be a direct infringement of the author’s and publisher’s rights, and those responsible may be liable in law accordingly

      ISBN 978–0–571–35213–5

     

     

     



    Prev Next
Online Read Free Novel Copyright 2016 - 2026